महाभारत – उद्योग – काम क्रोध

द्वाविमौ कंटकौ तीक्ष्णौ शरीरपरिशोषिणौ ।
यश्चधनः कामयते यश्च कुप्यत्यनीश्वरः ॥

- महाभारत, उद्योग

dvAvimau kantakau tIkShNau sharIra parishoShiNau ।
yashcha adhanaH kAmayate yashcha kupyati anIshvaraH ॥

- mahAbhArata, udyoga

These two are sharp thorns that hurt the body (and mind) very much – a poor man’s desires and weak man’s anger.

- Mahabharata, Udyoga

शिशुपालवध – क्रोध

जितरोषरया महाधियः
    सपदिक्रोधजितो लघुर्जनः ।
विजितेन जितस्य दुर्मते
    र्मतिमद्भिः सह का विरोधिता ॥

- शिशुपालवध

jita roSharayA mahAdhiyaH
    sapadi krodha jito laghuH janaH ।
vijetena jitasya durmater
    matimadbhiH saha kA virodhitA ॥

- shishupAlavadha

Great wise men have overcome anger permanently. Simpler men have been consumed/conquered due because they succumbed to anger. There can never be a fair contest between the winners and the conquered or those who have overcome anger and those who can not.

- Shishupalavadha

सुभाषितरत्नसमुच्चय – दहन्ति विनाग्निम्

कुग्रामवासः कुजनस्य सेवा
    कुभोजनं क्रोधमुखी च भार्या ।
मूर्खश्च पुत्रो विधवा च कन्या
    दहन्ति चैतानि जनं विनाग्निम् ॥

- सुभाषितरत्नसमुच्चय

kugraama vAsaH kujanasya sevA
    kubhojanam krodhamukhI cha bhAryA ।
mUrkhashcha putro vidhavA cha kanyA
    dahanti cha etAni janaM vinA agnim ॥

- subhAShitaratnasamuchchaya

These things will burn a man alive without any fire – living in a bad village, serving a bad master, a bad meal, an angry wife, idiot son, widow daughter.

- Subhashitaratnasamucchaya

भागवत – काम क्रोध लोभ भय

असंकल्पाज्जयेत् कामं क्रोधं कामविवर्जनात् ।
अर्थानर्थेक्षया लोभं भयं तत्त्वावमर्शनात् ॥

- भागवत

asankalpAt jayet kAmam krodham kAma vivarjanAt ।
arthAn arthekShayA lobham bhayam tattva avamarshanAt ॥

- bhAgavata

One must get over lust by teaching one self not to feel the need. By giving up lust, one can give up anger. One will give up greed once he realises that wealth is the source of so many miseries. Fear can be let go by proper understanding of philosophy.

- Bhagavata

रामायण – युद्ध – क्रोध

वाच्यावाच्यं प्रकुपितो न विजानाति कर्हिचित् ।
नाकार्यमस्ति क्रुद्धस्य नावाच्यं विद्यते क्वचित् ॥

- रामायण, युद्ध

vAchya avAchya prakupito na vijAnAti karhichit ।
na akAryamasti kruddhasya na avAchyam vidyate kvachit ॥

- rAmAyana, yuddha

A angry person can not understand what is to be said and what is to be left unsaid. He can not control himself. He can do anything (wrong) and speak anything (bad). Hence one must refrain from anger.

- Ramayana, Yuddha